سفر هوایی با نوزاد یا در دوران بارداری، برخلاف تصور بسیاری از افراد، در اغلب موارد امکان‌پذیر است؛ اما شرایط آن با سفر سایر مسافران تفاوت‌هایی دارد. حداقل سن نوزاد برای پرواز، مدارک موردنیاز، هزینه بلیت، صندلی و بار مجاز کودک و همچنین محدودیت‌های پرواز برای خانم‌های باردار از جمله مواردی هستند که باید پیش از خرید بلیت بررسی شوند.

نکته مهم این است که همه شرکت‌های هواپیمایی قوانین یکسانی ندارند. بعضی مقررات عمومی و رایج هستند، اما جزئیاتی مانند حداقل سن پذیرش نوزاد، میزان بار مجاز و آخرین هفته بارداری برای سفر، ممکن است در ایرلاین‌های مختلف متفاوت باشد. بنابراین، علاوه بر آشنایی با مقررات کلی، باید قوانین شرکت هواپیمایی انتخاب‌شده را نیز بررسی کرد.

۱. قوانین پرواز نوزادان و کودکان

در صنعت هوانوردی، مسافران خردسال معمولاً بر اساس سن به چند گروه تقسیم می‌شوند:

• نوزاد (Infant): کودک زیر ۲ سال.

• کودک (Child): مسافر از ۲ سال تمام تا پیش از ۱۲ سالگی.

• بزرگسال (Adult): مسافر ۱۲ ساله و بالاتر، از نظر دسته‌بندی بلیت در بسیاری از ایرلاین‌ها.

این تقسیم‌بندی در تعیین نرخ بلیت، اختصاص صندلی و میزان بار مجاز اهمیت دارد.

۲. نوزاد از چند روزگی می‌تواند با هواپیما سفر کند؟

یکی از پرسش‌های رایج والدین این است که نوزاد از چه سنی اجازه پرواز دارد.

برای این موضوع یک قانون واحد و یکسان در تمام ایرلاین‌های جهان وجود ندارد. بسیاری از شرکت‌های هواپیمایی نوزادان را از حدود ۷ روزگی می‌پذیرند؛ برخی شرکت‌ها محدودیت‌های متفاوتی دارند و ممکن است برای نوزادان کم‌سن‌تر، گواهی پزشک درخواست کنند.

در مورد نوزادان تازه‌متولدشده، به‌ویژه در روزهای ابتدایی پس از تولد، بهتر است پیش از خرید بلیت با پزشک متخصص اطفال و شرکت هواپیمایی مشورت شود. وضعیت سلامت نوزاد، زایمان زودرس، مشکلات تنفسی و بیماری‌های زمینه‌ای می‌توانند در تصمیم‌گیری مؤثر باشند.

نکته: اگر قصد دارید با نوزادی کمتر از یک هفته سفر کنید، صرفاً به امکان خرید بلیت اکتفا نکنید؛ پذیرش نهایی مسافر به مقررات ایرلاین و شرایط پزشکی نوزاد بستگی دارد.

۳. آیا نوزاد در هواپیما صندلی جداگانه دارد؟

این موضوع به سن کودک و نوع بلیت خریداری‌شده بستگی دارد.

نوزاد زیر دو سال

در بیشتر ایرلاین‌ها، نوزاد زیر دو سال می‌تواند بدون خرید صندلی مستقل و در آغوش یکی از والدین یا همراهان بزرگسال سفر کند. در این حالت معمولاً بلیت نوزاد با نرخ مخصوص Infant صادر می‌شود.

در پروازهای معمول، برای نوزادی که روی پای والدین سفر می‌کند، صندلی جداگانه اختصاص داده نمی‌شود و مهمانداران هنگام برخاستن و فرود هواپیما، کمربند ایمنی مخصوص نوزاد را در اختیار والد قرار می‌دهند؛ البته شیوه مهار نوزاد تابع مقررات همان ایرلاین است.

والدین می‌توانند در بسیاری از شرکت‌های هواپیمایی برای نوزاد زیر دو سال صندلی مستقل نیز خریداری کنند. در این حالت، نوزاد باید روی صندلی مخصوص کودک یا صندلی ایمنی تأییدشده برای استفاده در هواپیما قرار بگیرد و استفاده از آن باید مورد تأیید شرکت هواپیمایی باشد.

کودک دو ساله و بزرگ‌تر

از زمانی که کودک دو ساله می‌شود، معمولاً باید برای او بلیت با صندلی مستقل تهیه شود. در واقع کودک دیگر نمی‌تواند مانند نوزاد روی پای والدین سفر کند.

اگر کودک در طول سفر هوایی به دو سالگی برسد، باید مقررات ایرلاین درباره سن مسافر در زمان پروازهای رفت و برگشت و نحوه صدور بلیت بررسی شود.

۴. هزینه بلیت نوزاد و کودک چقدر است؟

قیمت بلیت نوزاد و کودک در همه شرکت‌های هواپیمایی یکسان نیست و به مسیر، نوع پرواز، کلاس پروازی و مقررات نرخ‌گذاری ایرلاین بستگی دارد.

در پروازهای خارجی، نرخ نوزاد بدون صندلی در بسیاری از ایرلاین‌ها به‌صورت درصدی از نرخ بزرگسال محاسبه می‌شود؛ اما این درصد ثابت و جهانی نیست. همچنین ممکن است مالیات‌ها و عوارض فرودگاهی جداگانه محاسبه شوند.

در پروازهای داخلی نیز نحوه محاسبه بلیت نوزاد و کودک تابع مقررات شرکت هواپیمایی و نرخ‌نامه مربوطه است.

توجه: ارزان‌تر بودن بلیت نوزاد به معنای رایگان بودن سفر او نیست. حتی در شرایطی که نوزاد صندلی مستقل ندارد، ممکن است هزینه بلیت و عوارض مربوط به او دریافت شود.

۵. بار مجاز نوزاد در پرواز چقدر است؟

یکی از مهم‌ترین نکاتی که والدین هنگام خرید بلیت باید به آن توجه کنند، میزان بار مجاز نوزاد است.

برخلاف تصور عمومی، نوزاد در همه ایرلاین‌ها الزاماً بار مجاز مشابه بزرگسالان ندارد. مقررات بار نوزاد به شرکت هواپیمایی، مسیر پرواز، نوع بلیت و اینکه نوزاد صندلی مستقل داشته باشد یا نه بستگی دارد.

به‌طور معمول:

• برخی ایرلاین‌ها برای نوزاد بدون صندلی، بار تحویلی جداگانه در نظر می‌گیرند.

• برخی شرکت‌ها برای نوزاد بدون صندلی، بار تحویلی رایگان در نظر نمی‌گیرند.

• در بعضی ایرلاین‌ها، برای نوزاد دارای صندلی مستقل، میزان بار بر اساس شرایط بلیت خریداری‌شده محاسبه می‌شود.

• ممکن است حمل یک کالسکه تاشو یا صندلی کودک به‌صورت رایگان مجاز باشد؛ اما شرایط پذیرش آن در کابین یا قسمت بار متفاوت است.

بنابراین، پیش از سفر باید میزان بار مجاز نوزاد را جداگانه از ایرلاین استعلام کرد و نباید تصور کرد که بار والدین به‌صورت خودکار شامل وسایل نوزاد نیز می‌شود.

۶. کالسکه، کریر و صندلی کودک در هواپیما

بسیاری از ایرلاین‌ها اجازه می‌دهند والدین کالسکه یا صندلی ایمنی کودک را بدون پرداخت هزینه اضافی حمل کنند؛ اما تعداد وسایل مجاز و نحوه تحویل آن‌ها متفاوت است.

مواردی که ممکن است طبق مقررات ایرلاین به‌صورت رایگان پذیرفته شوند عبارت‌اند از:

• کالسکه تاشو یا ارابه مخصوص کودک

• صندلی ایمنی خودرو (Car Seat)

• کریر یا ساک حمل نوزاد

• تخت سفری کودک در برخی شرکت‌ها

در بعضی فرودگاه‌ها امکان استفاده از کالسکه تا پای پلکان هواپیما وجود دارد و سپس کالسکه تحویل قسمت بار داده می‌شود. در برخی دیگر، کالسکه باید از همان کانتر پذیرش بار تحویل داده شود.

اگر قصد دارید صندلی کودک را داخل کابین استفاده کنید، باید از تأییدیه آن برای استفاده در هواپیما و ابعاد قابل‌قبول آن مطمئن شوید. هر صندلی خودرویی الزاماً برای استفاده روی صندلی هواپیما مجاز نیست.

برای نمونه، شرکت‌هایی مانند بریتیش ایرویز و یورووینگز برای نوزادان و کودکان وسایل مشخصی را به‌عنوان تجهیزات کودک می‌پذیرند؛ اما تعداد و شرایط پذیرش آن‌ها یکسان نیست.

British Airways+1

۷. آیا می‌توان برای نوزاد تخت مخصوص در هواپیما درخواست کرد؟

در بسیاری از هواپیماهای مسافربری، به‌ویژه در پروازهای طولانی، تعدادی تخت مخصوص نوزاد با نام Bassinet وجود دارد.

این تخت‌ها معمولاً در قسمت جلویی برخی ردیف‌ها و مقابل دیواره کابین نصب می‌شوند و برای نوزادان کم‌سن و سبک‌وزن طراحی شده‌اند.

نکاتی که باید درباره تخت نوزاد بدانید:

• تعداد تخت‌های نوزاد در هر هواپیما محدود است.

• اختصاص تخت معمولاً به درخواست قبلی و تأیید ایرلاین نیاز دارد.

• محدودیت وزن و قد نوزاد بر اساس نوع تخت و هواپیما تعیین می‌شود.

• معمولاً در زمان برخاستن، فرود و اعلام بستن کمربند ایمنی، نوزاد باید از تخت خارج شود.

• ممکن است برای استفاده از این تخت، لازم باشد صندلی‌های خاصی مانند ردیف جلوی دیواره کابین را رزرو کنید.

بنابراین اگر پرواز طولانی دارید، بهتر است هنگام رزرو بلیت درخواست تخت نوزاد را ثبت کنید و پیش از پرواز نیز آن را مجدداً تأیید بگیرید.

۸. آیا حمل شیر مادر، شیر خشک و غذای نوزاد در کابین مجاز است؟

بله. در بسیاری از فرودگاه‌ها و مقررات امنیتی، حمل شیر مادر، شیر خشک آماده‌شده، آب یا غذای موردنیاز نوزاد در مقادیر متناسب با مدت سفر مجاز است؛ حتی اگر حجم مایعات از محدودیت معمول مایعات کابین بیشتر باشد.

با این حال، ممکن است این اقلام در بخش بازرسی امنیتی جداگانه بررسی شوند.

برای سفر با نوزاد بهتر است وسایل زیر را در کیف دستی همراه داشته باشید:

• شیر مادر یا شیر خشک موردنیاز نوزاد

• شیشه شیر و سرشیشه اضافه

• آب یا مایعات لازم برای تهیه غذای نوزاد، در صورت مجاز بودن طبق مقررات فرودگاه

• غذای کمکی کودک

• پوشک به تعداد کافی

• دستمال مرطوب و وسایل بهداشتی

• یک دست لباس اضافه

• داروهای ضروری کودک

بهتر است مقدار شیر و غذای همراه با مدت سفر و احتمال تأخیر پرواز تناسب داشته باشد.

۹. چند نکته مهم برای پرواز با نوزاد

سفر هوایی برای نوزادان معمولاً امکان‌پذیر است، اما رعایت چند نکته می‌تواند راحتی و ایمنی سفر را افزایش دهد.

هنگام برخاستن و فرود هواپیما: تغییر فشار هوا ممکن است باعث ناراحتی گوش نوزاد شود. شیر دادن، استفاده از شیشه شیر یا پستانک در این زمان می‌تواند به بلعیدن و متعادل شدن فشار گوش کمک کند.

لباس مناسب: دمای کابین ممکن است در طول پرواز تغییر کند. بهتر است لباس راحت و چندلایه برای نوزاد در نظر بگیرید.

تعویض پوشک: پیش از سوار شدن، پوشک نوزاد را تعویض کنید. در برخی هواپیماها سرویس بهداشتی دارای میز مخصوص تعویض پوشک است؛ با این حال، بهتر است از مهماندار درباره محل آن سؤال کنید.

خواب نوزاد: اگر نوزاد به تخت مخصوص نیاز دارد، درخواست آن را پیش از پرواز ثبت کنید. در غیر این صورت، باید مطابق دستورالعمل مهمانداران و مقررات ایمنی هواپیما، نوزاد را در آغوش نگه دارید.

نوزادان دارای مشکلات پزشکی: اگر کودک نارس متولد شده، سابقه بیماری تنفسی یا قلبی دارد یا به‌تازگی تحت درمان قرار گرفته است، پیش از پرواز با پزشک مشورت کنید.

تعداد نوزادان همراه هر بزرگسال: بسیاری از ایرلاین‌ها اجازه نمی‌دهند یک بزرگسال بیش از یک نوزاد بدون صندلی را روی پای خود حمل کند. این محدودیت به تعداد کمربندهای مخصوص نوزاد و ماسک‌های اکسیژن اضافی نیز مربوط است.

JetBlue+2

۱۰. مدارک لازم برای سفر هوایی نوزاد و کودک

نوزادان و کودکان نیز مانند سایر مسافران باید مدارک شناسایی و مسافرتی معتبر داشته باشند. مدارک موردنیاز به داخلی یا خارجی بودن پرواز و قوانین کشور مقصد بستگی دارد.

توجه داشته باشید که نوزاد نیز برای سفر خارجی به گذرنامه مستقل نیاز دارد و نمی‌توان صرفاً با گذرنامه والدین برای او سفر کرد. همچنین مقررات خروج کودک از کشور و ورود به کشور مقصد باید جداگانه بررسی شود.

۱۱. آیا کودکان می‌توانند به‌تنهایی با هواپیما سفر کنند؟

بعضی شرکت‌های هواپیمایی خدماتی با عنوان Unaccompanied Minor یا UM ارائه می‌کنند. این خدمات برای کودکانی است که بدون همراه بزرگسال سفر می‌کنند.

در این شرایط، شرکت هواپیمایی مسئولیت مراقبت و همراهی کودک را در بخش‌هایی از فرایند سفر، طبق ضوابط خود می‌پذیرد.

شرایط این خدمات معمولاً شامل موارد زیر است:

• محدودیت سنی برای پذیرش کودک بدون همراه

• ثبت درخواست هنگام خرید بلیت یا پیش از پرواز

• تکمیل فرم مشخصات تحویل‌دهنده و تحویل‌گیرنده کودک

• حضور والدین یا سرپرست قانونی در فرودگاه مبدأ

• حضور فرد معرفی‌شده برای تحویل گرفتن کودک در مقصد

• پرداخت هزینه خدمات در برخی ایرلاین‌ها

سن پذیرش کودک بدون همراه در شرکت‌های هواپیمایی متفاوت است. بعضی ایرلاین‌ها کودکان زیر ۵ سال را به‌هیچ‌وجه به‌تنهایی نمی‌پذیرند و برای سنین بالاتر نیز شرایط خاصی دارند. حتی ممکن است این خدمات در پروازهای اتصالی یا بعضی مسیرها ارائه نشود.

American Airlines+1

۱۲. قوانین پرواز برای خانم‌های باردار

سفر هوایی در دوران بارداری در بسیاری از موارد امکان‌پذیر است و بارداری طبیعی و بدون عارضه به‌تنهایی مانع پرواز محسوب نمی‌شود. با این حال، با پیشرفت بارداری، محدودیت‌های پزشکی و مقررات شرکت‌های هواپیمایی اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

مهم‌ترین موضوع در این زمینه، هفته بارداری در زمان پرواز است؛ نه صرفاً ماه بارداری.

خانم باردار از چند ماهگی اجازه پرواز ندارد؟

در بسیاری از شرکت‌های هواپیمایی، برای بارداری تک‌قلویی بدون عارضه، پرواز تا پایان هفته ۳۶ بارداری مجاز است و از هفته ۳۷ به بعد اجازه پرواز داده نمی‌شود.

در بارداری چندقلویی، مانند دوقلویی، این محدودیت معمولاً زودتر اعمال می‌شود و بسیاری از ایرلاین‌ها پس از پایان هفته ۳۲ اجازه پرواز نمی‌دهند.

همچنین از حدود هفته ۲۸ بارداری، بسیاری از شرکت‌های هواپیمایی ارائه گواهی پزشکی یا تأییدیه پزشک را الزامی می‌دانند.

البته این موارد یک الگوی رایج هستند و ممکن است در برخی ایرلاین‌ها محدودیت‌ها سخت‌گیرانه‌تر باشد.

جدول کلی محدودیت پرواز در دوران بارداری

این جدول برای آشنایی با رویه رایج ایرلاین‌هاست و جایگزین مقررات شرکت هواپیمایی انتخاب‌شده نیست. برای مثال، فلای‌دبی، بریتیش ایرویز و سنگاپور ایرلاینز نیز در مقررات منتشرشده خود محدودیت‌هایی نزدیک به همین بازه‌ها دارند.

flydubai+2

۱۳. گواهی پزشکی موردنیاز برای پرواز خانم باردار

اگر سن بارداری از محدوده‌ای که ایرلاین تعیین کرده عبور کند، ممکن است ارائه گواهی پزشکی الزامی باشد.

این گواهی معمولاً باید شامل اطلاعات زیر باشد:

1. نام و مشخصات مسافر

2. تعداد هفته‌های بارداری در زمان پرواز

3. تاریخ تقریبی زایمان

4. مشخص بودن تک‌قلویی یا چندقلویی بودن بارداری

5. تأیید طبیعی و بدون عارضه بودن روند بارداری

6. تأیید پزشک مبنی بر توانایی مسافر برای انجام سفر هوایی

7. مهر و امضای پزشک معالج

نکته مهم این است که اعتبار زمانی گواهی پزشکی در ایرلاین‌ها متفاوت است. برای مثال، بعضی شرکت‌ها گواهی صادرشده در ۱۰ روز گذشته را می‌پذیرند و برخی دیگر بازه متفاوتی دارند. همچنین ممکن است شرکت هواپیمایی فرم پزشکی اختصاصی خود را داشته باشد.

در بعضی شرایط، علاوه بر گواهی پزشک، تکمیل فرم پزشکی MEDIF نیز لازم است. این فرم برای بررسی وضعیت سلامت مسافر و تأیید امکان انجام سفر استفاده می‌شود.

Qatar Airways+2

۱۴. آیا خانم باردار در هر شرایطی می‌تواند پرواز کند؟

خیر. حتی اگر سن بارداری کمتر از محدودیت تعیین‌شده ایرلاین باشد، برخی شرایط پزشکی می‌توانند پرواز را نامناسب یا نیازمند بررسی تخصصی کنند.

از جمله:

• خونریزی در دوران بارداری

• احتمال زایمان زودرس

• انقباضات رحمی یا دردهای مشکوک

• فشار خون بالا یا پره‌اکلامپسی

• مشکلات جفت

• کم‌خونی شدید

• بیماری‌های قلبی یا ریوی

• سابقه لخته شدن خون یا ترومبوز

• بارداری‌های پرخطر یا دارای عوارض پزشکی

در چنین شرایطی، تصمیم‌گیری درباره سفر باید با پزشک متخصص زنان و در صورت لزوم پزشک هواپیمایی انجام شود. حتی داشتن گواهی پزشکی نیز لزوماً به معنای پذیرش قطعی مسافر از سوی ایرلاین نیست.

۱۵. نکات مهم برای سفر هوایی در دوران بارداری

اگر بارداری طبیعی و بدون عارضه دارید و پزشک با سفر هوایی موافق است، رعایت چند نکته می‌تواند سفر راحت‌تری برای شما فراهم کند.

انتخاب صندلی مناسب: بهتر است صندلی کنار راهرو انتخاب شود تا امکان بلند شدن و حرکت کردن آسان‌تر باشد.

تحرک در پرواز: در پروازهای طولانی، بهتر است هر از گاهی از جای خود بلند شوید و کمی راه بروید. در صورت امکان، حرکات ساده پا و مچ پا را نیز در حالت نشسته انجام دهید.

نوشیدن آب کافی: هوای کابین نسبتاً خشک است و کم‌آبی می‌تواند باعث ناراحتی شود؛ بنابراین نوشیدن آب در طول پرواز اهمیت دارد.

استفاده از لباس راحت: لباس‌های گشاد و راحت انتخاب کنید و از پوشیدن لباس‌هایی که گردش خون را محدود می‌کنند، خودداری کنید.

کمربند ایمنی: کمربند باید در تمام مدت لازم بسته باشد و قسمت پایینی آن زیر شکم و روی استخوان لگن قرار بگیرد.

جوراب فشاری: در بعضی شرایط، به‌خصوص در سفرهای طولانی، پزشک ممکن است استفاده از جوراب فشاری را توصیه کند.

انتخاب زمان سفر: اگر امکان انتخاب دارید، بهتر است پروازهای کوتاه‌تر و مستقیم را در اولویت قرار دهید تا مدت نشستن طولانی و خستگی سفر کمتر شود.

توجه داشته باشید که در بارداری، خطر تشکیل لخته خون افزایش می‌یابد و سفرهای طولانی نیز می‌توانند این خطر را بیشتر کنند. بنابراین توصیه‌های پزشکی درباره تحرک، جوراب فشاری و اقدامات پیشگیرانه را جدی بگیرید.

UK Civil Aviation Authority+2

۱۶. آیا خانم‌ها بلافاصله بعد از زایمان می‌توانند پرواز کنند؟

پس از زایمان نیز برای سفر هوایی محدودیت‌هایی وجود دارد. مدت زمان لازم برای بازگشت به شرایط مناسب سفر به نوع زایمان، وضعیت جسمانی مادر و احتمال بروز عوارض بستگی دارد.

برای مثال، در مقررات رایان‌ایر، مادر پس از زایمان طبیعی و بدون عارضه می‌تواند از ۴۸ ساعت بعد سفر کند؛ اما پس از سزارین یا جراحی، حداقل ۱۰ روز انتظار و تأیید پزشک لازم است. این مقررات مختص همان شرکت است و نباید آن را قانون عمومی تمام ایرلاین‌ها دانست.

ryanair.com+1

در هر صورت، بهتر است مادر پس از زایمان با پزشک خود درباره زمان مناسب سفر مشورت کند؛ به‌خصوص اگر زایمان با عارضه، خونریزی، عفونت یا جراحی همراه بوده باشد.

۱۷. آیا نوزاد پس از تولد همراه مادر می‌تواند با هواپیما سفر کند؟

همان‌طور که گفته شد، حداقل سن پذیرش نوزاد در ایرلاین‌ها متفاوت است. برای مثال:

• رایان‌ایر نوزادان کمتر از ۸ روز را نمی‌پذیرد.

• امریکن ایرلاینز نوزادان از ۲ روزگی را می‌پذیرد، اما برای نوزاد زیر ۷ روز گواهی پزشک لازم است.

• برخی شرکت‌ها نیز برای نوزادان زیر ۷ روز، شرایط خاص پزشکی در نظر گرفته‌اند.

بنابراین نمی‌توان یک سن مشخص را برای تمام پروازها اعلام کرد.

Ryanair Help Centre+2

۱۸. چک‌لیست نهایی سفر هوایی با نوزاد، کودک یا خانم باردار

برای جلوگیری از بروز مشکل در فرودگاه و هنگام سوار شدن به هواپیما، بهتر است پیش از سفر موارد زیر را بررسی کنید.

جمع‌بندی

سفر هوایی با نوزاد، کودک یا در دوران بارداری امکان‌پذیر است، اما هر کدام از این شرایط ضوابط مخصوص خود را دارند. نوزادان زیر دو سال معمولاً می‌توانند بدون صندلی مستقل و با نرخ مخصوص نوزاد سفر کنند؛ کودکان از دو سالگی به بعد به صندلی مستقل نیاز دارند و میزان بار مجاز نوزاد نیز باید جداگانه از شرکت هواپیمایی استعلام شود.

در مورد خانم‌های باردار نیز بسیاری از ایرلاین‌ها از هفته ۲۸ یا ۲۹ درخواست گواهی پزشکی دارند و معمولاً پرواز پس از پایان هفته ۳۶ در بارداری تک‌قلویی و هفته ۳۲ در بارداری چندقلویی را نمی‌پذیرند.

توصیه مهم آتوسا پرواز: اگر قصد خرید بلیت برای نوزاد، کودک یا خانم باردار را دارید، پیش از نهایی کردن رزرو، شرایط سنی، مدارک پزشکی، صندلی و بار مجاز را از شرکت هواپیمایی بررسی کنید. این موضوع به‌ویژه در پروازهای خارجی و مسیرهای دارای پرواز اتصالی اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا ممکن است مقررات شرکت‌های هواپیمایی در مسیر رفت و برگشت متفاوت باشد.